Pagina 11 van: Aannemer 4 – 2023

‘Slechte waterkwaliteit kan leiden tot nieuwe bouwcrisis’

Een nieuwe bouwcrisis dreigt, als de waterkwaliteit in
Nederland de komende jaren niet verbetert. Bouwend
Nederland waarschuwt dat de schade voor de bouwsector
jaarlijks kan oplopen tot 17,5 miljard euro.

De waterkwaliteit in Nederland moet in 2027 voldoen aan de doelen
van de Kaderrichtlijn water (KRW). De Europese richtlijn waarborgt de
kwaliteit van oppervlakte- en grondwater in Europa. Bouwend Neder-
land liet adviesbureau Witteveen+Bos in kaart brengen wat de risico’s
zijn voor de bouw- en infrasector als Nederland in 2027 op veel plaat-
sen nog niet voldoet aan de KWR.

Geen toestemming voor droogpompen
Volgens het onderzoek dreigt 17,5 miljard euro omzet per jaar in de
knel te komen, als bouwprojecten niet meer vergund kunnen worden.
Bij onvoldoende kwaliteit van het water mag mogelijk geen water
verplaatst worden, ook niet tijdelijk. Door het verplaatsen van water
bestaat namelijk de kans dat de waterkwaliteit op andere plaatsen
(tijdelijk) iets achteruitgaat. Dit zou kunnen betekenen dat geen

toestemming wordt gegeven voor het tijdelijk droogpompen van
een bouwput en het lozen van het water uit die bouwput.
“In het slechtste geval kan een kwart tot wel een derde van de totale
bouwproductie mogelijk niet meer vergund worden”, benadrukt Martijn
Verwoerd, senior beleidsadviseur publiekrecht bij Bouwend Nederland.
“Als de bouwput niet kan worden drooggepompt, kan ook het bouw-
werk zelf niet gebouwd worden. Mogelijk blijft het aantal opgeleverde
nieuwbouwwoningen en bijbehorende infrastructuur hierdoor nog
verder achter op de ambities die het kabinet heeft.”
De totale schade voor de bouw- en infrasector loopt in het slechtste
scenario op tot ruim 17,5 miljard euro omzetverlies. Als het kabinet
samen met het bedrijfsleven forse extra inspanningen pleegt, kunnen
de risico’s beperkt blijven. Een oplossing zou gevonden kunnen wor-
den in het verbinden van extra voorwaarden aan een vergunning, bij-
voorbeeld de verplichting om een bepaalde filtertechniek toe te pas-
sen bij het bemalen van een bouwput. Bouwend Nederland roept het
kabinet op snel in actie te komen. De brancheorganisatie pleit voor
een actief bronbeleid, het vrijmaken van meer middelen voor aanpas-
singen en het inzetten van maatwerkvoorschriften.

Circulair en biobased gevelpaneel Kerloc
Martens Keramiek presenteerde op vakbeurs Renovatie &
Transformatie een nieuw biobased en circulair gevelpaneel
dat bestaat uit vezels van populierenhout.
Maar daarmee is Kerloc nog niet uitontwikkeld. Het bedrijf
uit Brabant wil nog meer restafval in combinatie met mine-
ralen en water aan deze plaat toevoegen. “We willen een
product op de markt brengen dat aansluit bij de transitie
naar circulariteit en biobased materialen”, vertelt directeur
Kees Mutsaers op de beursvloer.

De Martens Groep, waartoe Martens Keramiek behoort, wil absoluut
deel uitmaken van bovengenoemde transitie. Martens pioniert in eer-
ste instantie met de circulaire gevelbekleding Kerloc dat bestaat uit
houtvezels, in combinatie met bepaalde mineralen en water. “We zijn
eerst uitgekomen bij vezels van populierenhout dat vaak in de ver-
brandingsoven terechtkomt. Maar je kunt op termijn ook denken
aan andere reststromen waar geen producten van worden gemaakt.
Denk aan andere houtvezels of bijvoorbeeld bermgras, maar ook aan
bepaalde mineralen uit waterzuivering.”

Onbrandbaar
Het heeft bijna drie jaar geduurd voordat de eerste Kerloc-gevelplaat
het levenslicht zag. Veel energie is gestoken in lab-experimenten voor-
dat de ideale receptuur werd bereikt. Uiteraard moesten de nodige

verouderingstesten en sterkteproeven worden uitgevoerd. Deze zijn
doorstaan, waardoor Martens Keramiek certificaten kan afgeven.
Voor de testfase is de samenwerking gezocht met partijen als TNO en
Peutz. Ook is er een brandwerendheidstest uitgevoerd, waaruit blijkt
dat het materiaal onbrandbaar is. Volgens Mutsaers was een van de
grootste technische uitdagingen de realisatie van een bepaalde hard-
heid die in balans is met de nodige elasticiteit van het materiaal.
De beplating is in bepaalde maten uitvoerbaar. De panelen zijn ook
zeer geschikt om in prefab elementen toe te passen. Zagen en boren
gaat makkelijk, zodat het paneel voor de gevelbouwer eenvoudig te
verwerken is. In principe kan de gevelplaat op elk type materiaal van
een achterconstructie worden gemonteerd, mits die constructie vlak is.
Wel benadrukt Mutsaers dat het een ventilerende gevelconstructie
betreft. Voorlopig is er een plaat beschikbaar met maximale afmetin-
gen van 1500 x 450 x 10 mm.

11nr. 4 – Juni 2023 Aannemer

08-09-10-11_update.indd 11 12-06-2023 08:37